Stapelende risico’s: onzekerheid vraagt om weerbare en wendbare financiële sector

Stapelende risico's: onzekerheid vraagt om weerbare en wendbare financiële sector

De opeenstapeling van economische schokken, technologische versnellingen en internationale spanningen maakt de omgeving fundamenteel onzeker. De financiële sector moet ingespeeld raken op onvoorspelbaarheid en grillige marktbewegingen. Laura van Geest, bestuursvoorzitter van de Autoriteit Financiële Markten (AFM) benadrukte dit tijdens de presentatie van het AFM Jaarverslag 2025 op maandag 13 april. Tegelijk met het jaarverslag publiceerde de AFM rapporten over twee onderwerpen: de kosten van funderingsherstel en de invloed van AI op de kapitaalmarkten.

In het kort

• Opeenstapeling van risico's versterkt druk op financiële markten
• Woningeigenaar kwetsbaar: zorg voor verantwoorde financiering funderingsherstel
• Goede randvoorwaarden cruciaal bij inzet AI op kapitaalmarkten

Opeenstapeling van risico's versterkt druk op financiële markten

Economische onzekerheid, technologische versnellingen en aanhoudende geopolitieke spanningen grijpen steeds meer in elkaar. De situatie rond Iran laat zien hoe snel gebeurtenissen doorwerken in energieprijzen, inflatieverwachtingen en marktdynamiek. Daarmee ontstaat een omgeving waarin schokken elkaar steeds sneller afwisselen en versterken.

'We hebben te maken met een opeenstapeling van risico's waar we traditioneel al van één nerveus zouden worden. Dit is ons nieuwe normaal geworden: onvoorspelbaar, kort-cyclisch en cumulerend. De komende tijd kunnen we ons er maar beter op instellen. Echte stabiliteit zit daarmee niet in terug proberen te gaan naar het oude evenwicht, maar in ons vermogen om met die onvoorspelbaarheid om te gaan', stelt Laura van Geest.

Voor de financiële sector betekent dit volgens de AFM dat weerbaarheid en wendbaarheid belangrijker worden dan ooit. Ondernemingen moeten risico's sneller kunnen herkennen, robuuste buffers aanhouden en voorbereid zijn op ontwikkelingen die zich niet langer één voor één, maar in clusters en in een steeds hoger tempo aandienen. Voor de AFM als toezichthouder vraagt dit ook om scherp zicht blijven houden op risico's, intensievere samenwerking binnen Europa en regelgeving die meebeweegt met een wereld waarin onzekerheid de standaard is.

Woningeigenaar kwetsbaar: zorg voor verantwoorde financiering funderingsherstel

Nieuw onderzoek van de AFM geeft inzicht in de herstel- en financieringsopgave voor woningeigenaren met funderingsproblemen. Een half miljoen woningeigenaren heeft een kwetsbare fundering. Voor ruim 120.000 woningeigenaren is funderingsherstel nodig - de totale herstelopgave is 11 miljard euro. Het merendeel kan herstel niet direct betalen en voor ruim 25.000 woningeigenaren lijkt een lening geen verantwoorde optie. Een complexe opgave die de sector en stakeholders samen moeten oppakken, vindt de AFM.

Goede randvoorwaarden cruciaal bij inzet AI op kapitaalmarkten

In een verkennende studie naar kunstmatige intelligentie (AI) op de kapitaalmarkten constateert de AFM dat autonome en zelflerende systemen duidelijke kansen bieden, zoals efficiëntere prijsvorming en beter geïnformeerde investeringsbeslissingen. Tegelijkertijd neemt met de verdere ontwikkeling van deze technologie het aantal beslissingen dat door AI wordt genomen toe, terwijl het inzicht in de onderliggende afwegingen afneemt. Dit vergroot het risico op plotselinge marktvolatiliteit en op nieuwe, moeilijk te detecteren vormen van marktmisbruik, en bemoeilijkt het toezicht. De AFM benadrukt daarom dat menselijke betrokkenheid, het vermogen om in te grijpen en duidelijke verantwoordelijkheid onmisbare randvoorwaarden blijven.

Meer informatie