Komunikat Ministra Zdrowia do personelu medycznego w podmiotach wykonujących działalność leczniczą w sprawie realizacji szczepień u pacjentów w czasie ich hospitalizacji

Mając na względzie istotną rolę świadczeniodawców w realizacji szczepień ochronnych u pacjentów hospitalizowanych, zwłaszcza kiedy szczepienia są wykonywane przed lub w sezonie infekcyjnym, Minister Zdrowia przypomina, że proces diagnostyczno-terapeutyczny u pacjenta w trakcie hospitalizacji obejmuje również kwalifikację do podania szczepionki, a podanie szczepionki stanowi element świadczenia udzielanego w toku hospitalizacji.

Uwzględniając niepokojące sygnały, że powyższa zasada nie jest realizowana, Minister Zdrowia wskazuje na poniższe unormowania prawne.

Zgodnie z art. 35 ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. z 2025 r. poz. 1461, z późn. zm.) świadczeniobiorcy przyjętemu do szpitala "zapewnia się bezpłatnie leki (…) jeżeli są one konieczne do wykonania świadczenia".

Podanie szczepionek pacjentowi podczas hospitalizacji w ramach świadczenia gwarantowanego jest możliwe, o ile lekarz stwierdzi taką konieczność medyczną, ponieważ szczepionki jako produkty lecznicze immunologiczne wchodzą w zakres art. 35 ust. 1 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, a ich podanie odbywa się ramach procesu diagnostyczno-terapeutycznego prowadzonego w trakcie hospitalizacji. Produkty lecznicze, w tym szczepionki, stosowane w trakcie hospitalizacji zapewniają świadczeniodawcy we własnym zakresie, a szczepienie powinno zostać zapewnione pacjentowi nieodpłatnie w ramach pobytu w szpitalu.

Równocześnie rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 22 listopada 2013 r. w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu leczenia szpitalnego (Dz.U. z 2023 r. poz. 870, z późn. zm.) definiuje hospitalizację jako "całodobowe udzielanie świadczeń gwarantowanych w trybie planowym albo nagłym, obejmujące proces diagnostyczno terapeutyczny oraz proces pielęgnowania i rehabilitacji, od chwili przyjęcia świadczeniobiorcy do chwili jego wypisu albo zgonu;", a w jej ramach to personel medyczny decyduje - zgodnie z aktualną wiedzą - o czynnościach składających się na przedmiotowy proces prowadzony w ramach realizowanego świadczenia gwarantowanego. Tym samym o podaniu szczepionki, jeśli jest to klinicznie uzasadnione i niezbędne z perspektywy przebiegu hospitalizacji decyduje personel medyczny.

Personel medyczny mając na uwadze ochronę pacjentów hospitalizowanych powinien każdorazowo oceniać wskazania do szczepień i realizować je jako integralny, nieodpłatny element procesu diagnostyczno-terapeutycznego.